Het is ons uitgestelde loon!

De column is deze week van: Edmond van Ooijen.


Gesproken column ( stem Jan Slotboom )




Het onvermogen van de FNV en de vermogende  pensioenfondsen 

Even voorstellen. Edmond van Ooijen, inmiddels 73 jaar, al jarenlang kaderlid voor eerst ABVAKABO FNV en sinds de fusie tot het ongedeelde deel voor de sector Senioren FNV. Als zodanig ook al decennia lang individueel belangenbehartiger, vanaf 2013 plaatsvervangend en sinds 2017 volledig  Ledenparlementariër. Daarnaast ook enkele jaren  lid geweest van de Commissie Pensioenen van het Ledenparlement (CPL) maar daar uitgestapt nadat het vermaledijde casinopensioenakkoord op 4 juli 2020 werd gesloten. Sinds 2019 tevens lid van de Beleidsadviesgroep Inkomen sector Senioren en ook al jaren actief op pensioengebied. Na wat jeugdzonden in mijn schooltijd en een ongelukkige jeugdliefde werd de studiegeest vaardig over mij en daar ben er nooit meer mee gestopt, tot op de dag van vandaag. In totaal heb ik 33 kwalificaties in mijn portfolio kunnen opnemen welke mij als kaderlid natuurlijk ook van pas kwam en nog steeds. Maar al studerend kom je er als mens ook achter hoe weinig je in wezen nog maar weet van alle niet ontsluierde geheimen in het ondermaanse en in de eindeloze kosmos. Slechts een houtsplinter kennis ten opzichte van een tropisch regenwoud aan onwetendheid. Mij past dus alle bescheidenheid. Dat geldt zeker ook voor wat betreft mijn kennis van de pensioenen. Sommigen weten daar tot in detail veel meer van, maar op hoofdlijnen heb ik mij de materie inmiddels wel eigen kunnen maken na jarenlang activiteiten op dit front. En daar wil ik het in kort bestek juist over hebben. Want vanaf de dag dat ik toe trad tot het voormalige Actiecomité Red het Pensioen met Ap Dominicus als voorzitter en Huub Esten als secretaris viel mij op hoe groot de kloof was tussen enerzijds dit met zeer capabele kaderleden toegeruste Actiecomité en anderzijds de toenmalige voorzitter van de FNV Ton Heerts en de portefeuillehouder Pensioenen Gijs van Dijk. Beiden bleken bij nader inzien geen knip voor hun neus waard wat de belangen van de post-actieven in het algemeen en de pensioenen in het bijzonder betreft. Zij gedroegen zich veel meer als PvdA-politici dan als belangenbehartigers van de FNV die het beste pensioenstelsel ter wereld wilden redden. En dat zou toch vanaf het begin dat het pensioendossier uit zijn semistatische status werd gelicht relatief simpel zijn geweest. Men had zich jaar in jaar uit moeten focussen op de vermaledijde risicovrije rekenrente, die werkt als een druppel petroleum in een tank met melk, waardoor de hele inhoud ongenietbaar wordt. En waardoor pensioenfondsen zo rijk als Croesus en Rothschild tezamen zich ondanks robuuste en riante rendementen en een verdubbeling van hun gezamenlijke solvabiliteit sinds de kredietcrisis van 2008 zo arm als Job moeten rekenen. Uiteindelijk liet de bestuurlijke top van de FNV de actievoerende kaderleden keihard vallen door hen niet meer te faciliteren en het comité werd zelfs opgeheven onder het mom dat er andere wegen te bewandelen zouden zijn. Maar dat bleek al snel een vrome wens. Heerts vertrok naar het onderwijsveld en later als burgemeester naar Apeldoorn en Van Dijk verhuisde naar de fractie van de PvdA in de Tweede Kamer. De heren hadden dus slecht voor de ouderen maar uitstekend voor zichzelf gezorgd. Na Heerts en Van Dijk traden achtereenvolgens in equivalente rollen Han Busker en Tuur Elzinga aan. Twee aimabele mannen, maar op hun vriendelijkheid werden zij natuurlijk niet op afgerekend, wel op hun daden uit hoofde van hun functies. Ik moet nageven dat Tuur het pensioendossier in tegenstelling tot de ”onzichtbare” Van Dijk wel oppakte en hij zocht ook de dialoog met zowel de CPL als met het nieuwgeboren Kernteam WPA/LCR dat in de plaats  was gekomen van het eerder opgeheven maar node gemiste Actiecomité. De Werkgroep Pensioenacties (WPA) was een afvaardiging van de Sectorraad Senioren. De LCR staat voor Landelijk Comité Red het Pensioen, een informele organisatie van actieve kaderleden. Lange tijd is Tuur het gesprek aangegaan met het Kernteam en was er een naadloze afstemming wat betreft een aantal  te realiseren doelen, te weten:

  • Indexatie voor elke generatie

  • Bevriezing van de AOW-leeftijd

  • Verplichte deelneming

  • Geen verslechteringen

Maar gaandeweg groeide het onderlinge wantrouwen. Waar Tuur geen kind had aan de volgzame CPL werd de oppositie in het Kernteam almaar steviger en zou vroeg of laat de bom barsten. Dat gebeurde uiteindelijk dus ook. Tuur trok alle faciliteiten van het Kernteam in om elke verdere oppositie tegen zijn policy richting een casinopensioenakkoord in de kiem te smoren. Maar dat zou hem niet glad zitten. Want we  zijn inmiddels twee schijnakkoorden verder welke ons een marginale winst van twee jaar bevriezing van de AOW-leeftijd opleverde, maar waarbij ons wat het aanvullende pensioen (in tegenstelling tot de AOW een arbeidsvoorwaarde) betreft een onvervalst casinopensioenakkoord in de maag werd gesplitst. Waarbij een uitkeringsstelsel met een zekere nominale garantie werd ingeruild voor een ongewis premiestelsel. Waar er twee ruilen moet er één huilen. En dat zijn zeker niet de werkgevers, maar voor het volle pond de werknemers, waarop in het vervolg alle risico’s zullen worden afgewenteld. En dat terwijl een realistische aanpassing van de risicovrije rekenrente dus voldoende was geweest om alle deelnemende generaties een fatsoenlijk pensioen te garanderen. Behalve het bestuur valt ook het Ledenparlement veel te verwijten, dat uiteindelijk het laatste woord had maar helaas het gogme ontbeerde om de politieke manipulaties te doorzien die via jaren lang ondermijnende regelgeving werkte als een gereedschapskist vol fileer- en scalpelmessen en waarbij de intrinsieke waarde van het pensioen steeds meer werd gedevalueerd. Van welvaartsvast (gestoeld op het loonindexcijfer)  via een waardevast (gestoeld op het prijsindexcijfer) naar een al twaalf jaar niet meer geïndexeerd maar soms wek gekort pensioen. Ondanks de bakerpraatjes van Tuur Elzinga kregen de honderdduizenden leden van de FNV in tweede instantie geen gelegenheid meer zich over dat zo controversiële akkoord uit te spreken. Er was immers geen lokmiddel van twee jaar vertraging in de ophoging van de AOW-leeftijd meer voorhanden om de leden als vette worst voor te houden, zoals wel in 2019. 

Het is je ruimste volksverlakkerij, een institutie als de FNV onwaardig. Een groot aantal onbezoldigde en niet-gefaciliteerde kaderleden laten het er echter niet bij zitten en hebben onversaagd en tot op het bot gemotiveerd de handschoen opgepakt welke hen op zo’n kille wijze in het gelaat werd gesmeten. Zij gaan door met hun reddingsacties om het beste pensioenstelsel ter wereld, ontsmet van het rekenrentevirus, een duurzame toekomst te garanderen. Zij zoeken daartoe nu aansluiting bij medestrijders van de Stichting Pensioenbehoud en KBO Brabant, die een rechtszaak hebben  aangespannen tegen de pensioenrovende overheid en die vrijdag 27 november jongstleden in een zitting bij de rechtbank in Den Haag haar beslag kreeg. Op  10 februari 2021 volgt een uitspraak. De dagvaarding door de beide partijen werd ondersteund door demonstrerende actievoerders voor het gerechtsgebouw aan de Prins Clauslaan. Heel creatief werd een schandpaal getoond met het hoofd van de eigentijdse Govert Goudglans, een stripfiguur uit de Donald Duck, ook wel Koolstoof Roofmees genoemd, in het daartoe bestemde gat gestoken. Ik zou mij er ook een paar andere gezichten voor in de plaats kunnen voorstellen. Bijvoorbeeld die van Klaas Knot en Dijsselbloem. Zij hebben er ook beiden alles aan gedaan om ons in onze strijd voor behoud van het beste pensioenstelsel ter wereld, ontdaan van de ontwrichtende risicovrije rekenrente, te dwarsbomen.


Edmond van Ooijen